Hulman czczony


Hulman czczony w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Hulman czczony[3], hulman[4][5], langur hulman[6], hanuman[6] (Semnopithecus entellus) – gatunek ssaka z rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae)[4][7]. Zwierzę stadne. Zamieszkuje lasy Indii, Pakistanu[4] i Bangladeszu[2].

Spis treści

Nazewnictwo zwyczajowe | edytuj kod

W polskiej literaturze zoologicznej gatunek S. entellus był oznaczany nazwą „hulman”[4]. W wydanej w 2015 roku przez Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk publikacji „Polskie nazewnictwo ssaków świata” gatunkowi nadano nazwę „hulman czczony”, rezerwując nazwę „hulman” dla rodzaju tych małp[3].

Morfologia | edytuj kod

Hulman zaliczany jest do małp dużych. Ma silnie zbudowany tułów. Jego ciało (tułów i głowa) osiąga długość około 79 cm, przy masie ciała do 20 kg. Małpa ma długi ogon osiągający wymiar około 107 cm. Głowa hulmana jest okrągła, pysk krótki, a kończyny smukłe. Pysk, podeszwy stóp i powierzchnia dłoni są czarne. Pozostałe części ciała pokrywa długie futro. Na głowie włosy dłuższe, opadające ku tyłowi. Brwi są krzaczaste. Sierść zmienia barwę w poszczególnych fazach rozwoju. Noworodki są jasnoszare, a starsze małpy brązowe, cienobrązowe lub ciemnożółte[4].

Tryb życia | edytuj kod

Hulman wiedzie naziemny tryb życia. Zachowuje aktywność w ciągu dnia. Jest zwierzęciem stadnym. Często zapuszcza się na teren miast i wsi, lecz mimo szkód jakie wyrządza, nie jest przez ludzi zwalczany. Jest bowiem zwierzęciem czczonym. Po ciąży trwającej 196 dni zwykle rodzi się jedno młode. Długość życia w niewoli sięga 10 lat[4].

Ekologia | edytuj kod

Jest roślinożercą. Żywi się liśćmi, owocami, pąkami i korą[4].

Zasięg geograficzny | edytuj kod

Hulmany zasiedlają lasy Indii i Pakistanu[4]. Gatunek został introdukowany w Bangladeszu. Zamieszkuje tereny położone na wysokości do 400 m. n.p.m. Występuje na terenie siedmiu obszarów chronionych: Achanakmar Sanctuary, Bhitarkanika National Park, Chandaka-Dampara Sanctuary, Gomarda Sanctuary, Palamau Sanctuary, Valmiki National Park and Valmiki Sanctuary[2].

Przypisy | edytuj kod

  1. Semnopithecus entellus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c Mitra, S. & Molur, S. 2008, Semnopithecus entellus [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015 [online], wersja 2015-3 [dostęp 2015-10-12]  (ang.).
  3. a b Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 51. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. a b c d e f g h K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 108, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
  5. Zygmunt Kraczkiewicz: SSAKI. Wrocław: Polskie Towarzystwo Zoologiczne - Komisja Nazewnictwa Zwierząt Kręgowych, 1968, s. 81, seria: Polskie nazewnictwo zoologiczne.
  6. a b Praca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 111. ISBN 83-01-14344-4.
  7. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Semnopithecus entellus. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-01-10]
Na podstawie artykułu: "Hulman czczony" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy