Kotusz (Polska)


Na mapach: 52°06′10,8000″N 16°29′13,2356″E/52,103000 16,487010

Kotusz (Polska) w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Kotusz (niem. Kotusch[2]) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Kamieniec[3]. Miejscowość leży nad Środkowym Kanałem Obry[4].

Na północny zachód od wsi, około 1,5 km znajduje się średniowieczne grodzisko tzw. szwedzki szaniec.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Widok ogólny wsi

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1390 r., pierwotna nazwa różniła się od obecnej, np. Quotowszo, czyli Kotowsze w 1398 r. W XVIII w. wieś wraz z budynkami przeniesiono na prawa osady olęderskiej. Zachował się obszerny przywilej (wilkierz) dla osadników wystawiony 25 października 1729 r. przez Radomickich. W XIX i w I poł. XX w. Kotusz należał do Potworowskich z Parzęczewa.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Kotusz Olendry należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Kosten rejencji poznańskiej[5]. Kotusz Olendry należał do okręgu wielichowskiego tego powiatu i stanowił część majątku Parzęczew, którego właścicielem był wówczas Adolf Potworowski[5]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Kotusz Olendry liczył 132 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 18 dymów (domostw)[5]. Według danych z końca XIX wieku Kotusz liczył 364 mieszkańców: 359 ewangelików i 5 katolików, zamieszkujących 53 domostwa[2].

Do 1945 r. miejscowość zamieszkała w większości przez ludność narodowości niemieckiej[6] nosiła okupacyjną nazwę Treulande[7].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego[4]. W 2011 roku Kotusz zamieszkiwały 234 osoby[1].

Zabytki | edytuj kod

W Kotusz zachował się zespół zabytkowych obiektów ewangelickich:

Przez miejscowość przebiegają znakowane szlaki piesze:

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 11 września 2015]. [zarchiwizowane z tego adresu (26 czerwca 2015)].
  2. a b Kotusz w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. IV: Kęs – Kutno. Warszawa 1883.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 966, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 11 września 2015]. 
  4. a b c d Alicja Dziewulska, Jan Maj: Kościan: mapa topograficzna Polski. Wydanie turystyczne. Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Kartograficzne, 1997. ISBN 83-7135-149-6.
  5. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜ztwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 213.Sprawdź autora:1.
  6. Plan Rozwoju Miejscowości Kotusz, Gmina Kamieniec, Kamieniec 2004
  7. Agnieszka Łuczak: Polityczne oczyszczanie gruntu. Zagłada polskich elit w Wielkopolsce (1939–1941). Poznań: IPN, 2009.
  8. a b Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 40. [dostęp 11 września 2015].

Bibliografia | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "Kotusz (Polska)" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy