Marek Zaleski


Marek Zaleski w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Marek Zaleski (ur. 12 października 1952 w Łomży) – polski krytyk literacki, historyk literatury, eseista, publicysta, wykładowca uniwersytecki, profesor Instytutu Badań Literackich PAN oraz Uniwersytetu Warszawskiego.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Absolwent VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie (1971)[1]. Studiował polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim, jego praca magisterska (1976) dotyczyła poezji Czesława Miłosza. Doktorat i habilitację uzyskał w Instytucie Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Był stypendystą m.in. Funduszu Pomocy Niezależnej Literaturze i Nauce Polskiej (Paryż 1986), Towarzystwa Historyczno-Literackiego (Paryż 1987), Akademii Brytyjskiej (Londyn 1996, 2004 i 2005). W 2001 przebywał na University of Iowa w ramach programu „International Writing Program”.

Prowadzi warsztaty prozatorskie w Studium Literacko-Artystycznym na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Jest profesorem nadzwyczajnym Instytutu Badań Literackich PAN oraz Wydziału Stosowanych Nauk Społecznych i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego. Był recenzentem dziesięciu prac doktorskich i habilitacyjnych, promotorem jednej pracy doktorskiej i kierownikiem siedmiu prac badawczo-naukowych prowadzonych w Instytucie Badań Literackich PAN[2]. Od początku 2012 roku kieruje Zespołem do Badań nad Literaturą i Kulturą Później Nowoczesności[3], pełni również funkcję opiekuna naukowego Zespołu „Geopoetyka" przygotowującego antologię tekstów dotyczących kategorii przestrzeni[4].

Od 1987 do 1992 był członkiem redakcji „Res Publiki”. Do 2007 roku był zastępcą redaktora naczelnego „Res Publiki Nowej”. Szkice, eseje i recenzje książek publikował m.in. w pismach: „Res Publica Nowa” (był zastępcą redaktora naczelnego), „Teksty”, „Teksty Drugie”, „Gazeta Wyborcza”, „Tygodnik Powszechny”, „Polityka (tygodnik)[5].

W 1990 roku, m.in. wraz z Wisławą Szymborską, został laureatem Nagrody im. Kościelskich. W 2006 roku otrzymał Nagrodę Literacką Gdynia w kategorii esej, a w 2009 roku za książkę Echa idylli w literaturze polskiej doby nowoczesności i późnej nowoczesności otrzymał Nagrodę im. Kazimierza Wyki[6]. Za tę książkę był nominowany do Nagrody Literackiej Gdynia 2008[7]. W latach 2005–2007 był jurorem Nagrody Literackiej Nike[8]. Jest uznawany za jednego z ważniejszych badaczy twórczości Czesława Miłosza[9][10].

Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, Polskiego PEN-Clubu oraz Stowarzyszenia Przeciwko Antysemityzmowi i Rasizmowi „Otwarta Rzeczpospolita”. Jest doradcą ministra przy Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Członek Organów Opiniodawczo-Doradczych Ministra, Komitetu Ewaluacji Jednostek Naukowych oraz Komisji do spraw Grupy Nauk Humanistycznych i Społecznych w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Życie prywatne | edytuj kod

Syn Zenona Zaleskiego i Marii z Gędzielewskich. W 1977 ożenił się z Ewą Szewczyk[11], tłumaczką literatury hiszpańskojęzycznej, z którą ma dwoje dzieci, córkę Zofię (ur. 1981), autorkę książki Przejęzyczenie. Rozmowy o przekładzie[12], oraz syna Stanisława (ur. 1986)[1]. Mieszka w Warszawie.

Marek Zaleski z pisarzem Markiem Nowakowskim, Warszawa, 17 listopada 2004

Twórczość | edytuj kod

Publikacje za granicą (wybór) | edytuj kod

  • Milosz, Premio Nobel („Revista de Occidente”, Barcelona, no. 4, 1981)
  • The Place of Czesław Miłosz in Polish Poetry („Ironwood”, Tucson, vol. 18, 1981)
  • O „Miesiącach” Kazimierza Brandysa [w:] Literatura źle obecna. Rekonesans (Polonia, Londyn 1984)
  • Miłosz: Songs of Innocence and Experience, (w:) Czesław Miłosz. A Stockholm Conference (ed. by N.A. Nilsson, Kungl.Vitterhets Historie och Antikvitets Akademien, 1992)
  • Borne by History: The Generation of Czesław Miłosz, (w:) Poland Between Wars, 1918–1939 (ed. by T. Wiles, Indiana University, Polish Studies Center, Bloomington, 1989)
  • Une histoire à la viennoise. SchulzSchieleHitler („Lettre Internationale”, no.29)
  • Der Unterschied, (w:) Der Process der Enttabuisierung in der Russichen und Polnischen Gegenwartsliteratur (Peter Lang Publishing House, Slavica Helvetica, 1996)
  • Between Utopy and Parody. A Home for Creative Work (The Home/less Experience, edit. by B. Shallcross, Ohio University Press)
  • Kipling and Conrad: A look from different angles of Imperium („Nineteenth Century Literature in English”, vol. 1-3/2005, Seul University)

Opracowania | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Marek ZALESKI – Polscy pisarze i badacze literatury przełomu XX i XXI wieku, www.ppibl.ibl.waw.pl [dostęp 2018-03-12]  (pol.).
  2. Prof. Marek Zaleski, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2006-05-19] .
  3. DmitryD. Dvornikov DmitryD., Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk - Zespół do Badań nad Literaturą i Kulturą Późnej Nowoczesności, ibl.waw.pl [dostęp 2017-03-11] .
  4. DmitryD. Dvornikov DmitryD., Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk - Strona główna, ibl.waw.pl [dostęp 2017-03-11] .
  5. Marek Zaleski - lista artykułów - Archiwum tygodnika POLITYKA, archiwum.polityka.pl [dostęp 2017-11-25] .
  6. Nagroda Kazimierza Wyki dla Marka Zaleskiego, krakow.wyborcza.pl [dostęp 2020-10-10] .
  7. Nominowani 2008 | Nagroda Literacka Gdynia, nagrodaliterackagdynia.pl [dostęp 2015-12-02] .
  8. Piotr Matywiecki, „Widownia” | Literatura | Dwutygodnik | Dwutygodnik, www.dwutygodnik.com [dostęp 2017-11-25]  (pol.).
  9. Transe - traumy - transgresje | Premiera drugiego tomu wywiadu-rzeki z prof. Marią Janion #KPLive. Archiwum KP 2014-12-16. [dostęp 2017-03-11].
  10. Notacja 1997/016, Notacja 1997/016 [dostęp 2017-03-11] .
  11. Wyborcza.pl, wyborcza.pl [dostęp 2018-03-12] .
  12. Zofia Zaleska - Wydawnictwo Czarne, czarne.com.pl [dostęp 2018-03-12]  (pol.).
  13. Formy pamięci. O przedstawianiu przeszłości w polskiej literaturze współczesnej - książka - WP Książki, ksiazki.wp.pl [dostęp 2017-11-25]  (pol.).
  14. Zamiast. O twórczości Czesława Miłosza - książka - WP Książki, ksiazki.wp.pl [dostęp 2017-11-25]  (pol.).

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):Identyfikatory zewnętrzne:
Na podstawie artykułu: "Marek Zaleski" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy