Miedziak sosnowiec


Miedziak sosnowiec w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Widok z przodu

Miedziak sosnowiec (Chalcophora mariana) – gatunek chrząszcza z rodziny bogatkowatych i podrodziny Chrysochroinae.

Spis treści

Opis | edytuj kod

Czarny z wyraźnym miedzianym połyskiem. Na głowie, przedpleczu i pokrywach ciągną się szerokie, częściowo łączące się bruzdy, pokryte szarymi łuseczkami. W Polsce największy przedstawiciel bogatkowatych[1].

Biologia i ekologia | edytuj kod

Gatunek ciepłolubny, zamieszkujący zręby i prześwietlone drzewostany[2], głównie ciepłe bory sosnowe, rosnące na piaszczystych glebach[1].

Larwy podobnie jak larwy wszystkich bogatkowatych, mają bardzo silnie wydłużone ciało, z przodu mocno rozdęte i spłaszczone, z tyłu dużo cieńsze i zaostrzone. Swój rozwój przechodzą w martwym drewnie sosen[2], pod korą, zwłaszcza pniaków[1]. Drążą one szerokie, płaskie chodniki[1] w twardym drewnie, niejednokrotnie wgryzając się głęboko w grubsze korzenie poniżej poziomu ziemi. Rozwój larw trwa kilka lat[2]. Przepoczwarczenie następuje w leżącej tuż pod ziemią komorze poczwarkowej[1]. Tradycyjnie uważane są za drewnojady[3], jednak do ich rozwoju i osiągnięcia dojrzałości konieczna jest suplementacja diety związkami dostarczanymi przez grzyby[4][5].

Owady dorosłe pojawiają się w maju i przeżywają do lipca[2]. W czasie ciepłych i słonecznych dni są bardzo ruchliwe i płochliwe, przebywają na leżących pniach sosen, ale w razie najmniejszego zagrożenia natychmiast odlatują[1]. Natomiast przy chłodnej i pochmurnej pogodzie łatwo jest chwytać je ręką[2].

Rozprzestrzenienie | edytuj kod

Na terenie Europy wykazany został z Albanii, Austrii, Balearów, Białorusi, Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Chorwacji, Czech, Danii, Estonii, Francji, Grecji, Hiszpanii, byłej Jugosławii, Litwy, Łotwy, Macedonii Północnej, Mołdawii, Niemiec, Norwegii, Polski, Portugalii, Rosji, w tym obwodu kaliningradzkiego, Rosji[6], Sardynii[2], Słowacji, Słowenii, Sycylii, Szwecji, Szwajcarii, Ukrainy, Węgier i Włoch[6]. Ponadto występuje w Syberii Zachodniej i Afryce Północnej w Maroku i Algierii[2].

W Polsce rzadki, sporadycznie występujący na całym obszarze nizin[2].

Podgatunki | edytuj kod

Wyróżnia się dwa podgatunki tego chrząszcza[2][6]:

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f Heiko Bellmann: Owady. Warszawa: MULTICO Oficyna Wydawnicza, 2007. ISBN 978-83-7073-418-3.
  2. a b c d e f g h i Chalcophora mariana. W: Coleoptera Poloniae [on-line]. [dostęp 2014-10-11].
  3. J. Dominik, J.R. Starzyk: Owady uszkadzające drewno. PWRiL, 2004, s. 550. ISBN 83-09-01785-5.
  4. MichałM. Filipiak MichałM., ŁukaszŁ. Sobczyk ŁukaszŁ., JanuaryJ. Weiner JanuaryJ., Fungal Transformation of Tree Stumps into a Suitable Resource for Xylophagous Beetles via Changes in Elemental Ratios, „Insects”, 2, 2016, s. 13, DOI10.3390/insects7020013 [dostęp 2016-04-20]  (ang.).
  5. MichałM. Filipiak MichałM., JanuaryJ. Weiner JanuaryJ., How to Make a Beetle Out of Wood: Multi-Elemental Stoichiometry of Wood Decay, Xylophagy and Fungivory, „PLOS ONE”, 12, 2014, e115104, DOI10.1371/journal.pone.0115104, ISSN 1932-6203, PMID25536334, PMCIDPMC4275229 [dostęp 2016-04-20] .c?
  6. a b c Chalcophora mariana. W: Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2014-10-11].
Na podstawie artykułu: "Miedziak sosnowiec" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy