National Film Registry


National Film Registry w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

National Film Registry – lista filmów budujących dziedzictwo kulturalne Stanów Zjednoczonych, wybranych przez National Film Preservation Board do przechowywania w Bibliotece Kongresu Stanów Zjednoczonych. National Film Preservation Board powstało w 1988 roku, na mocy ustawy National Film Preservation Act, którą zatwierdzano następnymi ustawami z 1992, 1996, 2005 i 2008 roku[1][2][3]. W myśl ustawy z 1996 roku utworzono także organizację typu non-profit National Film Preservation Foundation, która jest stowarzyszona z National Film Preservation Board, ale uzyskuje fundusze z prywatnego sektora[4].

Do National Film Registry może być włączanych do dwudziestu pięciu filmów rocznie, które są „kulturalnie, historycznie lub estetycznie znaczące”. Przy selekcji nie bierze się pod uwagę popularności danego obrazu[5]. Celem projektu jest również podniesienie świadomości publicznej na temat ochrony filmów, aby można je było przekazywać przyszłym pokoleniom[6]; jednakże włączenie do National Film Registry nie gwarantuje faktycznej konserwacji w National Audio-Visual Conservation Center[7], którą stara się zapewnić z pomocą producentów, dystrybutorów i innych podmiotów[5]. Dodatkowym warunkiem selekcji jest wiek filmu wynoszący co najmniej dziesięć lat[8].

Nie ma ograniczeń co do jego długości i wcześniejszego rozpowszechniania w kinach. Na liście powinien znajdować się cały zakres i różnorodność amerykańskiej spuścizny filmowej, począwszy od klasyków Hollywoodu poprzez kroniki filmowe, filmy nieme, eksperymentalne, pozbawione ochrony prawami autorskimi, serie filmowe, znaczące filmy amatorskie, dokumentalne, niezależne, domowe produkcje, aż po filmy telewizyjne i teledyski. W 2017 roku na liście znajdowało się 725 tytułów[9].

Najstarszym filmem jest Lekkoatleta z Newark (1891), a najnowszym jest 13 jezior (2004). Najliczniej reprezentowanym rocznikiem jest 1939 z dzięwiętnastoma pozycjami.

Spis treści

Filmy | edytuj kod

Lekkoatleta z Newark (1891) jest najstarszym filmem znajdującym się w archiwum Dickson Experimental Sound Film (1894–95) jest najstarszym znanym filmem z zarejestrowanym dźwiękiem[10] Pocałunek (1896) to jeden z pierwszych filmów pokazanych szerszej publiczności W Napadzie na ekspres (1903) wykorzystano wiele nowatorskich technik filmowych, m.in. montaż równoległy Mimo że Gertie the Dinosaur (1914) nie był pierwszym filmem animowanym, dinozaur Gertie stał się pierwszym popularnym kreskówkowym bohaterem[11] W kontrowersyjnych Narodzinach narodu (1915) zastosowano pionierskie techniki zdjęciowe, a sam film stał się pierwszym hollywoodzkim hitem[12] Monumentalna scenografia Babilonu w Nietolerancji (1916) Scena zegarowa z komedii Jeszcze wyżej! (1923) W Zaginionym świecie (1925) połączono żywą grę aktorów z animowanymi dinozaurami Śpiewak jazzbandu (1927) był pierwszym pełnometrażowym filmem muzycznym oraz zapoczątkował schyłek filmu niemego Wizerunek Monstrum z Frankensteina (1931) stał się częścią popkultury Królewna Śnieżka i siedmiu krasnoludków (1937) był pierwszym amerykańskim pełnometrażowym filmem animowanym Judy Garland w fantastyczno-przygodowym Czarnoksiężniku z Oz (1939), którego część nakręcono w technikolorze Uwzględniając inflację, Przeminęło z wiatrem (1939) jest najbardziej dochodowym filmem w historii[13] Dyktator (1940) był satyrą o Adolfie Hitlerze, a zarazem pierwszym dźwiękowym filmem Charliego Chaplina Obywatel Kane (1940) często wymieniany jest jako najlepszy film w dziejach Sześć kwestii z Casablanki (1942) znalazło się na liście najlepszych cytatów filmowych według AFI Why We Fight (1943–1945) to cykl filmów propagandowych z okresu II wojny światowej Postać grana przez Ritę Hayworth w Gildzie (1945) to symbol femme fatale To wspaniałe życie (1946) jest jednym ze świątecznych klasyków Dzień, w którym zatrzymała się Ziemia (1951) to przykład filmu science fiction z lat 50. XX wieku Większość utworów z musicalu Deszczowa piosenka (1952) pochodziła z wcześniejszych filmów MGM[14] Fotos z westernu W samo południe (1952) użyto w plakacie „Solidarności” do wyborów czerwcowych (1989) Pocałunek ze sceny miłosnej na plaży w Stąd do wieczności (1953) uznano za najbardziej pamiętny w historii kina[15] Buntownik bez powodu (1955) został wydany w miesiąc po śmierci w wypadku samochodowym odtwórcy tytułowej roli, Jamesa Deana[16] Mojżesz (Charlton Heston) w scenie rozdzielania Morza Czerwonego w Dziesięciorgu przykazaniach (1956) Według American Film Institute Poszukiwacze (1956) to najlepszy western wszech czasów Zakazana planeta (1956) to pierwszy film, którego akcja w całości rozgrywa się poza Ziemią Ben-Hur (1959), otrzymał rekordowe 11 Oscarów Audrey Hepburn w pierwszej scenie Śniadania u Tiffany’ego (1961), ubrana w małą czarną zaprojektowaną przez Huberta de Givenchy Wyrok w Norymberdze (1961) opowiadający o procesie prawników, porusza temat roli sprawiedliwości w nowoczesnym społeczeństwie Kadr z filmu Lawrence z Arabii (1962) W filmie Forrest Gump (1994) wykorzystano innowacyjne efekty specjalne, polegające na umieszczeniu postaci głównego bohatera w archiwalnych kronikach filmowych

Uwagi | edytuj kod

  1. Części 1–5, 7 i 10.
  2. Seria czternastu filmów krótkometrażowych.
  3. Seria trzynastu filmów krótkometrażowych.
  4. Seria dwudziestu filmów krótkometrażowych.
  5. Seria ośmiu filmów krótkometrażowych.
  6. Seria siedmiu filmów krótkometrażowych.
  7. Wydany w 1952 roku.
  8. Seria dwudziestu jeden filmów krótkometrażowych.
  9. Seria siedmiu filmów pełnometrażowych.

Przypisy | edytuj kod

  1. Reagan Signs Law on Film. „The New York Times”, 1988-09-28 (ang.). 
  2. Legislative Authorization (ang.). National Film Preservation Board. [dostęp 2011-06-29].
  3. Public Law 110–336–Oct. 2, 2008 (ang.). United States Government Printing Office. [dostęp 2011-06-29].
  4. Michael Fox. Running Around San Francisco for an Education. „SF Weekly”, 2003-05-28 (ang.). 
  5. a b Rebecca Ford: The Politics Behind the National Film Registry (ang.). The Hollywood Reporter, 2013-12-06. [dostęp 2013-12-28].
  6. National Film Registry Adds 25 Films (ang.). Milimeter, 2002-12-17. [dostęp 2014-09-27].
  7. Mike Barnes: Michael Moore's 'Roger & Me' Enters National Film Registry (ang.). The Hollywood Reporter, 2013-12-17. [dostęp 2013-12-28].
  8. Irvin Molotsky. 25 Films Chosen for the National Registry. „The New York Times”, 1989-09-20 (ang.). 
  9. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z 2017 National Film Registry Is More Than a 'Field of Dreams' (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2017-12-13. [dostęp 2017-12-21].
  10. Bill Desowitz. Sound and Image Reunited 105 Years Later. „Los Angeles Times”, s. 23, 2000-10-06 (ang.). 
  11. Richard Corliss. The Cartoon Character Bart Simpson. „Time”, 1998-06-08 (ang.). 
  12. Owen Gleiberman. Fighting the Power. „Entertainment Weekly”, 2006-11-10 (ang.). 
  13. Tom Shone. Oscars 2010: How James Cameron took on the world. „The Daily Telegraph”, 2010-02-03 (ang.). 
  14. Singin' in the Rain (1952): Trivia (ang.). IMDb. [dostęp 2011-06-28].
  15. Najpiękniejsze pocałunki (ang.). Film.onet, 2006-09-01. [dostęp 2012-07-04].
  16. David Kehr. 'Cause' for celebration: 'Rebel' is 40. „New York Daily News” (ang.). 
  17. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Cinematic Treasures Named to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2014-12-17. [dostęp 2014-12-19].
  18. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 2012 National Film Registry Picks in A League of Their Own (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2012-12-19. [dostęp 2012-12-23].
  19. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y National Film Preservation Board, USA: Awards for 1991 (ang.). IMDb. [dostęp 2011-06-23].
  20. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y With „20,000 Leagues,” the National Film Registry Reaches 700 (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2016-12-14. [dostęp 2012-12-21].
  21. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 More Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2001-12-18. [dostęp 2011-06-23].
  22. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 More Films To National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1996-12-03. [dostęp 2011-06-23].
  23. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 25 Films Added to National Registry. „The New York Times”, 1994-11-15 (ang.). [dostęp 2011-06-23]. 
  24. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Adds 25 Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2002-12-17. [dostęp 2011-06-23].
  25. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 2011 National Film Registry More Than a Box of Chocolates (ang.). The Library of Congress, 2011-12-28. [dostęp 2011-12-29].
  26. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 More Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1993-12-14. [dostęp 2011-06-27].
  27. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian Names 25 More Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1995-12-18. [dostęp 2011-06-27].
  28. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 More Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2000-12-27. [dostęp 2011-06-23].
  29. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 25 American films are added to the National Film Registry (ang.). Associated Press, 1992-12-07. [dostęp 2011-06-23].
  30. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Adds 25 Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2003-12-16. [dostęp 2011-06-23].
  31. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Films Added to National Film Registry for 2006 (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2006-12-27. [dostęp 2011-06-23].
  32. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 2008 Entries to National Film Registry Announced (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2008-12-30. [dostęp 2011-06-23].
  33. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Adds 25 Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2005-12-20. [dostęp 2011-06-23].
  34. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Hollywood Blockbusters, Independent Films and Shorts Selected for 2010 National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2010-12-28. [dostęp 2011-06-23].
  35. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 New Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1997-11-18. [dostęp 2011-06-23].
  36. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Films Added to National Film Registry for 2004 (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2004-12-28. [dostęp 2011-06-23].
  37. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y 2015 National Film Registry: “Ghostbusters” Gets the Call (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2015-12-16. [dostęp 2015-12-22].
  38. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Cinema with the Right Stuff Marks 2013 National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2013-12-18. [dostęp 2013-12-27].
  39. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Announces National Film Registry Selections for 2007 (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2007-12-27. [dostęp 2011-06-23].
  40. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y National Film Preservation Board, USA: Awards for 1989 (ang.). Internet Movie Database. [dostęp 2011-06-23].
  41. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Barbara Gamarekian. Library of Congress Adds 25 Titles to National Film Registry. „The New York Times”, 1990-10-19 (ang.). 
  42. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Hooray for Hollywood – Librarian Names 25 More Films to National Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1998-11-16. [dostęp 2011-06-23].
  43. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Librarian of Congress Names 25 More Films to National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 1999-11-16. [dostęp 2011-06-24].
  44. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y Michael Jackson, the Muppets and Early Cinema Tapped for Preservation in 2009 Library of Congress National Film Registry (ang.). W: Biblioteka Kongresu [on-line]. The Library of Congress, 2009-12-31. [dostęp 2011-06-23].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Na podstawie artykułu: "National Film Registry" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy