Osipy-Kolonia


Na mapach: 52°55′57″N 22°27′55″E/52,932500 22,465278

Osipy-Kolonia w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Osipy-Koloniawieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Wysokie Mazowieckie[4][5].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Spis treści

Historia | edytuj kod

W XIII wieku teren, na którym współcześnie znajdują się wsie o wspólnej nazwie Osipy był częścią uposażenia osady Wysokie, wchodzącej w skład kasztelanii święckiej. W nieustalonym czasie właścicielem lub dzierżawcą tej ziemi był osadnik ruski o imieniu Josip, inaczej Osip. Od tego miana wzięła się najpewniej nazwa wsi Osipy.

Następnie Osipy były tzw. królewszczyzną oddawaną w dzierżawę wójtom. Pierwszym był Jakub Dewojna, a następnymi: Jan Litawor Chreptowicz, Stanisław Olędzki, Aleksander Czosnkowski, Przemysław Gnoiński. W roku 1569 król Zygmunt August przekazał Wysokie i przynależne folwarki Mikołajowi Krzysztofowi Radziwiłłowi.

Inni właściciele:

  • 1582 – Heronim Makowiecki, marszałek i sekretarz królewski
  • 1689 – Mikołaj Aleksander Opacki, podkanclerzy ziemi wiskiej
  • od 1697:
    • Buoni Buono, sekretarz królewski
    • Stanisław Antoni Szczuka, podkanclerzy litewski
    • Jan Kątski, generał ziemi podlaskiej
    • Eustachy Potocki, generał artylerii
  • 1771 – Jerzy Potocki, starosta tłomocki
  • 1783 – Ignacy Pudłowski, cześnik litewski
  • 1789 – Aniela Paprocka, starościna korytnicka
  • 1859 – Ludwik Fiszer, sędzia powiatu tykocińskiego

W okresie powstania styczniowego, w obawie przed konfiskatą, spadkobiercy Ludwika Fiszera i jego żony, Róży z Węgierskich, podzielili folwark Osipy na kilka mniejszych majątków. Tak wydzielono tu: Osipy Stare, Osipy Nowe (wieś utworzona przez uwłaszczonych pracowników rolnych), Osipy-Zakrzewizna (od nazwiska Zakrzewski), Osipy-Lepertowizna (od Leper lub Lepert). Michałki wzięły nazwę od właściciela o imieniu Michał a Wandzin od Wandy. Osipy Wydziory I i Osipy Wydziory II powstały w podobnych okolicznościach lecz w różnym czasie. Nowi osadnicy Wydziorów karczowali las i zakładali tam swoje gospodarstwa.

Wieś Osipy Kolonia została założona na gruntach folwarku Osipy Stare w roku 1911 przez osadników z okolicy Baranowa. Ogółem przybyły tu 24 rodziny. W zależności od posiadanych środków nowi właściciele nabyli kolonie o powierzchni od 6 do 30 morgów. Ponieważ nie posiadali żadnych zabudowań początkowo zamieszkali w różnych pomieszczeniach dworskich należących do Władysława Izdebskiego[6].

W 1921 r. wymieniono miejscowość Osipy Stare Kolonia, która liczyła 25 domów i 174 mieszkańców.[7]

Po II wojnie światowej wieś była siedzibą gromady Osipy Kolonia, która funkcjonowała tu do roku 1969, kiedy to została włączona do gromady Wysokie Mazowieckie.

Współcześnie | edytuj kod

We wsi istnieje straż pożarna wyposażona w motopompę[8].

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Wieś Osipy-Kolonia w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2021-02-05]  (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
  3. Poczta Polska. Wyszukiwarka kodów pocztowych
  4. a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. S. W. Fatyga, Suplement: Anna Fatyga, Skąd nasz ród, Wysokie Mazowieckie 2013, str. 11-22
  7. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie pierwszego powszechnego spisu ludności z dnia 30 września 1921 r., Województwo białostockie, Powiat Wysokie Mazowieckie, Gmina Wysokie Mazowieckie
  8. L. Zugaj, Historia gminy Wysokie Mazowieckie, Wysokie Mazowieckie 2008, str. 75-76
Gmina Wysokie Mazowieckie

Na podstawie artykułu: "Osipy-Kolonia" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy