Robert van Gulik


Robert van Gulik w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Robert Hans van Gulik, chińskie nazwisko 髙羅佩 Gāo Luōpèi (ur. 9 sierpnia 1910 w Zutphen, zm. 24 września 1967 w Hadze) – holenderski dyplomata, sinolog, autor powieści historyczno-detektywistycznych.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Jego ojciec był lekarzem wojskowym pracującym na Dalekim Wschodzie. Robert Van Gulik od 3. do 12. roku życia mieszkał w Dżakarcie, gdzie nauczył się podstaw m.in. języka chińskiego. W latach 1929–1933 studiował na Uniwersytecie w Lejdzie kulturę Indii Wschodnich, języki chiński i japoński. W 1934 r. przeniósł się na Uniwersytet w Utrechcie, gdzie dodał do programu studiów język tybetański i sanskryt.

Od 1935 r. pracował jako dyplomata w kilku krajach azjatyckich: początkowo w Japonii, po wybuchu wojny w Chinach, potem także w Indiach, Libanie i Malezji. Pracował również w holenderskim ministerstwie spraw zagranicznych oraz w USA. Od 1965 r. aż do śmierci na raka płuca sprawował funkcję ambasadora Holandii w Japonii i Korei.

W Chinach i Japonii ceniono go jako wybitnego sinologa i znawcę sztuki, autora licznych prac naukowych (m.in. Sexual life in ancient China; a preliminary survey of Chinese sex and society from ca. 1500 B.C. till 1644 A.D., 1961), a także malarza i kaligrafa w stylu chińskim. Van Gulik zgłębiał m.in. sztukę gry w go (weiqi) oraz gry na cytrze (guqin).

Cykl szesnastu opowieści detektywistycznych z sędzią Di w roli głównej został zapoczątkowany z myślą o czytelniku azjatyckim, ale szybko odniósł sukces na całym świecie. W Polsce jest wydawany od 2006 r. przez Państwowy Instytut Wydawniczy. Van Gulik narysował też serię komiksów na motywach powieści o sędzim Di, które ukazały się w prasie holenderskiej.

Główni bohaterowie | edytuj kod

  • sędzia Di – wzorowany na historycznej postaci urzędnika państwowego Di Renjie, który żył w latach 630–700 n.e., w okresie dynastii Tang. Pełnił funkcję sędziego w wielu miastach, a pod koniec życia został ministrem w stolicy cesarstwa;
  • sierżant Hoong – prawa ręka sędziego, stary sługa jego rodziny,
  • Ma Joong i Chao Tai – dawniej leśni rozbójnicy, po spotkaniu z sędzią zostali jego przybocznymi,
  • Tao Gan – niegdyś wędrowny oszust, uratowany przez sędziego został jego przybocznym.

Powieści | edytuj kod

Kolejność czytania | edytuj kod

Ze względu na chronologię wydarzeń w powieściach cykl o przygodach sędziego Di można czytać w następującej kolejności (z uwzględnieniem zajmowanych przez niego stanowisk):

  • rok 663 – sędzia pokoju w fikcyjnym okręgu Peng-lai
    • Sędzia Di i złote morderstwa
    • Sędzia Di i parawan z laki
    • Judge Dee at Work: Five Auspicious Clouds, The Red Tape Murders, He came with the Rain
  • rok 666 – sędzia pokoju w fikcyjnym okręgu Han-yuan
    • Sędzia Di i tajemnica jeziora
    • Sędzia Di, małpa i tygrys: Poranek Małpy
    • Judge Dee at Work: The Murder on the Lotus Pond
    • Sędzia Di i nawiedzony klasztor
  • rok 668 – sędzia pokoju w fikcyjnym okręgu Poo-yang
    • Sędzia Di i wielki dzwon
    • Judge Dee at Work: The Two Beggers, The Wrong Sword
    • Sędzia Di i czerwony pawilon
    • Sędzia Di i perła cesarza
    • Sędzia Di i poeci
    • Sędzia Di, naszyjnik i tykwa
  • 670 – sędzia pokoju w fikcyjnym okręgu Lan-fang
    • Sędzia Di w labiryncie
    • Sędzia Di i zjawa
    • Judge Dee at Work: The Coffins of the Emperor, Murder on New Year’s Eve
  • 676 – sędzia pokoju w fikcyjnym okręgu Pei-chow
    • Sędzia Di i chiński gwóźdź
    • Sędzia Di, małpa i tygrys: Noc Tygrysa
  • 677 – przewodniczący sądu stołecznego
    • Sędzia Di i chiński wzór
  • 678 – główny śledczy cesarstwa
    • Sędzia Di i morderstwo w Kantonie

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Robert van Gulik" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy