Stare Kramsko


Na mapach: 52°06′36″N 15°45′57″E/52,110000 15,765833

Stare Kramsko w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Stare Kramsko (niem. Alt Kramzig) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie zielonogórskim, w gminie Babimost.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Historia | edytuj kod

Stare Kramsko, jako wieś rycerska zorganizowana na prawie polskim, powstało na przełomie XII i XIII wieku. W 1320 roku ówczesny właściciel wsi, rycerz Miron z Lasocic, podarował ją klasztorowi cystersów z Obry, którzy byli jej właścicielami do XVIII wieku. Podczas "potopu szwedzkiego" w 1657 r. wieś całkowicie zniszczono. W wyniku II rozbioru Rzeczypospolitej w 1793 roku znalazła się w Królestwie Prus.

Przez cały okres zaborów i okupacji wieś zachowała polski charakter.

W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) miejscowość wzmiankowana jako Kramsko stare należała do wsi większych w ówczesnym powiecie babimojskim rejencji poznańskiej[1]. Kramsko stare należało do babimojskiego okręgu policyjnego tego powiatu i stanowiło część majątku Kramsko stare, który należał do Rudeliusa[1]. Według spisu urzędowego z 1837 roku Kramsko stare liczyło 212 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 26 dymów (domostw)[1].

Od lat 80. XIX wieku działały tu liczne polskie organizacje. Pod przywództwem Teodora Spiralskiego mieszkańcy wsi uczestniczyli w Powstaniu Wielkopolskim, a po I wojnie światowej utworzyli Koło Związku Polaków w Niemczech. 1 maja 1929 roku powstała tu Polska Katolicka Szkoła Powszechna. Podczas akcji germanizacyjnej nazw miejscowych i fizjograficznych historyczna nazwa niemiecka Alt Kramzig została w 1937 r. zastąpiona przez administrację nazistowską sztuczną formą Krammensee.

29 stycznia 1945 roku obszar Starego Kramska znalazł się ponownie w państwie polskim.

Zabytki | edytuj kod

Dzwonnica kościelna

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisana jest[2]:

  • dzwonnica wiejska, drewniana, z XIX wieku; w 1929 r. wybudowano dzwonnicę, którą ufundowali mieszkańcy wsi: Maria i Walenty Kubikowie. Służyła do ostrzegania przed kataklizmami jak pożar, powódź czy gradobicie oraz biciem dzwonów informowała o śmierci kogoś z mieszkańców. Została umieszczona w rejestrze zabytków pod numerem 1848. Dwukrotnie dokonywano jej renowacji w 1968 roku i w 2003 roku. Nadal jest użytkowana.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c Leon Plater: Opisanie historyczno-statystyczne Wielkiego Ksie̜stwa Poznańskiego. Lipsk: Ksie̜garnia Zagraniczna (Librairie Étrangère), 1846, s. 188.
  2. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego – stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 103. [dostęp 25.2.13].
Na podstawie artykułu: "Stare Kramsko" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy