Strofa spenserowska


Strofa spenserowska w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Strofa spenserowska (ang. Spenserian stanza) – typ strofy składającej się z dziewięciu wersów, w tym ośmiu jambicznych pięciostopowych i jednego sześciostopowego, rymowanych ababbcbcc[1][2]. Ten układ strofy wiersza charakterystyczny był dla angielskiego poety Edmunda Spensera, w którego twórczości po raz pierwszy się pojawił[3]. Najstarszym świadectwem użycia tej formy jest The Faerie Queene (1596)[4]. Strofą spenserowską posługiwali się liczni poeci angielscy w tym Robert Southey[5], George Gordon Byron (Wędrówki Childe Harolda), Percy Bysshe Shelley (The Revolt of Islam, Adonais) i John Keats (Wigilia świętej Agnieszki). W Polsce używali jej Juliusz Słowacki i Jan Kasprowicz.

Patrz! przy zachodzie, jak z Sekwany łona Powstają gmachy połamanym składem, Jak jedne drugim wchodzą na ramiona, Gdzieniegdzie ulic przeświecone śladem. Gmachy skręconym wydają się gadem, Zębatą dachów łuską się najeża. A tam — czy żądło oślinione jadem? Czy słońca promień? czy spisa rycerza? Wysoko — strzela blaskiem ozłocona wieża. (Juliusz Słowacki, Paryż)

Jan Kasprowicz przełożył również fragmenty poematu Spensera[6]. W Czechach strofą spenserowską posługiwał się Jaroslav Vrchlický:

Chaos! Chaos! — Kdo postihne ty látky, jež v bezbarvé tu leží ve směsici, kde asi plyne základ země matky, kde lávy proud a skály ku měsíci, kde prvky světla v ohon vlasatici? Chaos, chaos... jen tma a tma kol čirá, obrovské světy ve hlubinách spící, kde stěžeje, na nichž se země vzpírá, kde oheň věčný jest, jejž ve svém nitru svírá. (Stvoření světa)

Przypisy | edytuj kod

  1. Jacek Baluch, Piotr Gierowski: Czesko-polski słownik terminów literackich. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2016, s. 356. ISBN 978-83-233-4066-9.
  2. Teresa Kostkiewiczowa, Spenserowska strofa, [w] Michał Głowiński, Teresa Kostkiewiczowa, Aleksandra Okopień-Sławińska, Janusz Sławiński, Słownik terminów literackich, Wrocław 2002.
  3. Wiktor Jarosław Darasz, Mały przewodnik po wierszu polskim, Kraków 2003, s. 152-153.
  4. Zobacz Przemysław Mroczkowski, Historia literatury angielskiej. Zarys, Wrocław 1981, s. 128-132.
  5. Robert Southey: A Tale of Paraguay (ang.). spenserians.cath.vt.edu. [dostęp 2017-01-10].
  6. Zobacz: Poeci języka angielskiego, tom I, Warszawa 1969.
Na podstawie artykułu: "Strofa spenserowska" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy