Theodore Roosevelt Jr.


Theodore Roosevelt Jr. w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Prezydent Roosevelt z rodziną, Teddy Jr. stoi bezpośrednio za ojcem (1903)

Theodore Roosevelt Jr. (ur. 13 września 1887 w Cove Neck[a] w hrabstwie Nassau, zm. 12 lipca 1944 w Normandii) – amerykański wojskowy, polityk i pisarz, generał brygady US Army, w latach 1929–1932 gubernator Portoryko, znajdującego się wówczas pod administracją kolonialną Stanów Zjednoczonych, a następnie gubernator generalny Filipin. Bohater wojenny podczas drugiej wojny światowej odznaczony najważniejszymi odznaczeniami wojskowymi. Najstarszy syn 26. prezydenta USA Theodore’a Roosevelta.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Dzieciństwo i młodość | edytuj kod

Urodził się w Cove Neck w hrabstwie Nassau, w pobliżu miasta Oyster Bay, 13 września 1887[1]. Był najstarszym synem Theodore’a Roosevelta – w tym czasie początkującego nowojorskiego polityka, w przyszłości prezydenta Stanów Zjednoczonych i noblisty – oraz jego drugiej żony Edith Roosevelt (z domu Carow)[2]. Theodore Jr. miał trzech młodszych braci – Kermita (1889–1943), Archibalda (1894–1979) i Quentina (1897–1918), młodszą siostrę Ethel (1891–1977) oraz starszą siostrę przyrodnią Alice (1884–1980), z pierwszego małżeństwa ojca z Alice Hathaway. Nazywany był Teddym lub Theo.

4 marca 1901 roku jego ojciec został 25. wiceprezydentem Stanów Zjednoczonych, u boku rozpoczynającego drugą kadencję Williama McKinleya, a gdy ten pół roku później zginął w zamachu, objął urząd 26. prezydenta USA, który utrzymał w wyborach w 1904 i sprawował do 1909 roku[3]. Teddy Roosevelt junior uczył się w tym czasie w elitarnej Groton School, a w 1909 ukończył Harvard College[2]. W latach 1910–1917 pracował w sektorze prywatnym[4].

I wojna światowa | edytuj kod

W czasie pierwszej wojny światowej Theodore, podobnie jak jego bracia Archibald i Quentin, służył w United States Army[5] W czerwcu 1917, wraz z 1 Dywizją Piechoty Amerykańskiego Korpusu Ekspedycyjnego, wylądował we Francji[4]. Podczas walk został ranny, przeżył także atak gazem bojowym. Uratował go szwagier, dr Richard Derby, mąż Ethel[5]. Roosevelt został odznaczony Krzyżem za Wybitną Służbę[2]. W 1918 został awansowany na podpułkownika (lieutenant colonel), zaś w 1919 założył organizację weteranów Amerykańskiego Korpusu Ekspedycyjnego – American Legion[4]. W tym samym roku opublikował swoją pierwszą książkę Average Americans[4].

Kariera polityczna | edytuj kod

Roosevelt Jr. jako Assistant Secretary of the Navy w Newport (1923) Roosevelt z żoną Eleanor (1910) Roosevelt (z prawej) z prezydentem Calvinem Coolidgem (1924) Calvin Coolidge z żoną Grace oraz „matka Jones” i Roosevelt Jr. (1924) Roosevelt (w środku) wraz z Dwightem Davisem (z prawej) (1924) Grób Roosevelta na cmentarzuColleville

W latach 1921–1924 Theodore Roosevelt Jr. był deputowanym do New York State Assembly, izby niższej stanowego kongresu z ramienia Partii Republikańskiej oraz pełnił funkcję zastępcy sekretarza marynarki wojennej[b] Edwina Denby’ego[1] z nadania prezydenta Warrena G. Hardinga. W 1924 wystartował w wyborach na gubernatora stanu Nowy Jork, który to urząd pełnił przed objęciem funkcji prezydenta jego ojciec. Theodore Jr. zdobył nominację Republikanów, przegrał jednak z urzędującym gubernatorem demokratycznymAlfredem E. Smithem[6].

W latach 1928–1929 wspólnie z bratem Kermitem poprowadził ekspedycję naukową do Azji zorganizowaną przez Muzeum Historii Naturalnej w Chicago[4].

Od 9 września 1929, przez dwa i pół roku, do stycznia 1932 sprawował urząd gubernatora Portoryko[7]. Jego poprzednikiem i następcą był piastujący ten urząd tymczasowo James R. Beverley[8][9]. Następnie Roosevelt Jr. przeniósł się na Filipiny, gdzie 29 lutego 1932 objął urząd gubernatora, po tymczasowo sprawującym urząd George’u Butte[c][10]. Funkcję pełnił przez blisko osiemnaście miesięcy do 15 lipca 1933, kiedy zastąpił go Frank Murphy[11].

Przez kolejne lata był m.in. szefem rady nadzorczej American Express i wiceprezesem Doubleday Books[1].

II wojna światowa | edytuj kod

W czasie II wojny światowej powrócił do US Army. W kwietniu 1941 został dowódcą 26 regimentu piechoty[d] stanowiącego część 1 Dywizji Piechoty (Big Red One). W tym samym regimencie służył podczas I wojny światowej. Jeszcze w tym samym roku otrzymał awans na generała brygady (brigadier general). Brał udział w walkach w Afryce Północnej, m.in. w operacji „Torch”. W 1943 był zastępcą dowódcy amerykańskich sił w Afryce Północnej Terry’ego Allena, jednak na skutek konfliktu z George’em Pattonem obaj zostali przeniesieni. Następnie Roosevelt brał udział w operacji „Husky”, czyli lądowaniu aliantów na Sycylii, a następnie dowodził siłami sprzymierzonymi podczas walk na Sardynii[2].

Theodore Roosevelt Jr. brał udział w D-Day i w operacji „Overlord”[2]. Był jedynym generałem, który osobiście dowodził oddziałami lądującymi w pierwszym rzucie na plażach Normandii[12]. On i grupa jego oficerów jako jedyni zorientowali się, że wojska na plaży Utah wylądowały prawie dwa kilometry od planowanego miejsca desantu. Z jednej strony uchroniło to oddziały przed stratami, bo obrona w tym miejscu była dużo słabsza, z drugiej groziło zablokowaniem sił uderzeniowych, ponieważ mogły skorzystać tylko z jednej drogi prowadzącej w głąb lądu, a nie dwóch, jak pierwotnie planowano. To Roosevelt podjął kluczową decyzję o wykorzystaniu słabości obrony niemieckiej i podjęciu ryzykownego natarcia jedną drogą[13], co pozwoliło kosztem niskich strat (ok. 200 żołnierzy) zdobyć głęboki przyczółek i do wieczora wysadzić na brzeg ponad 20 tys. żołnierzy[14]. Za zdobycie plaży Utah został uhonorowany Medalem Honoru[1].

Zmarł 12 lipca 1944 roku na atak serca, podczas walk w Normandii[5]Spoczywa na Normandy American Cemetery and Memorial w Colleville-sur-Mer[2]. Został odznaczony czterema najważniejszymi amerykańskimi odznaczeniami wojskowymi[1].

Życie prywatne | edytuj kod

W 1910 ożenił się z Eleanor Butler Alexander (1888–1960). Mieli czworo dzieci – najstarszą z całego rodzeństwa córkę Grace Green (1911–1993) oraz trzech synów Theodore’a (1914–2001), Corneliusa (1915–1991) oraz Quentina (1919–1948)[1]. Każdy z synów dostał imię po przodkach, najstarszy – po ojcu i dziadku, średni po prapradziadku, najmłodszy po swym wujku, bohaterze I wojny światowej. Wszyscy odznaczyli się w walkach podczas II wojny światowej[1]. Quentin równocześnie z ojcem lądował w dniu „D” w Normandii, na plaży Omaha[15].

Odznaczenia | edytuj kod

Odznaczenia otrzymane przez Roosevelta Jr.[1]:

Publikacje | edytuj kod

Wybrane publikacje[4]:

  • Average Americans, G.P. Putnam's Sons, Nowy Jork 1919, 252 str.
  • East of the Sun and West of the Moon, C. Scribner’s Sons, Nowy Jork 1926, 284 str., wspólnie z bratem Kermitem
  • Rank and File; True Stories of the Great War, C. Scribner’s Sons, Nowy Jork 1928, 279 str.
  • All In the Family, G.P. Putnam's Sons, Nowy Jork 1929, 189 str.
  • Trailing the Giant Panda, C. Scribner’s Sons, Nowy Jork 1929, 278 str., wspólnie z bratem Kermitem
  • Three Kingdoms of Indo-China, Thomas Y. Crowell, Nowy Jork 1933, 331 str., wspólnie z Haroldem J. Coolidge’em Jr.
  • Colonial Policies of the United States, Doubleday, Doran, Garden City 1937, 204 str.

Upamiętnienie | edytuj kod

Uwagi | edytuj kod

  1. Niektóre źródła podają pobliskie Oyster Bay.
  2. Assistant Secretary of the Navy.
  3. George Butte 9 stycznia 1933 zastąpił Dwighta F. Davisa
  4. 26th Infantry Regiment.

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g h Theodore Roosevelt Jr. Brigadier General, U.S. Army and Medal of Honor Recipient (ang.). theodore-roosevelt.com. [dostęp 2015-10-19].
  2. a b c d e f William Bjornstad: Gen Theodore Roosevelt Jr (ang.). findagrave.com. [dostęp 2015-10-19].
  3. Roosevelt, Theodore, (1858–1919). bioguide.congress.gov. [dostęp 2016-04-01].
  4. a b c d e f Harvard University – Theodore Roosevelt jr. papers. theodore-roosevelt.com. [dostęp 2016-04-01].
  5. a b c Jonna Lorenz: Theodore Roosevelt Jr., President’s Son and WWII Hero, Thrived in Military Life (ang.). newsmax.com, 2014-09-02. [dostęp 2015-10-19].
  6. Alfred E. Smith Dies Here at 70; 4 Times Governor (ang.). nytimes.com. [dostęp 2015-10-19].
  7. Ben Cahoon: Puerto Rico. Governors (ang.). worldstatesmen.org. [dostęp 2015-10-19].
  8. Governors of Puerto Rico (ang.). elboricua.com. [dostęp 2015-10-19].
  9. B. Schemmel: Rulers: Puerto Rico. Governors (ang.). rulers.org. [dostęp 2015-10-19].
  10. B. Schemmel: Rulers: Philippines. Governors (ang.). rulers.org. [dostęp 2015-10-19].
  11. Ben Cahoon: Philippines. Governors (ang.). worldstatesmen.org. [dostęp 2015-10-19].
  12. Ryan 1987 ↓, s. 170.
  13. Ryan 1987 ↓, s. 171–172.
  14. Ryan 1987 ↓, s. 221.
  15. Ryan 1987 ↓, s. 216.
  16. Najdłuższy dzień w bazie IMDb (ang.)

Bibliografia | edytuj kod

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Theodore Roosevelt Jr." pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy