Wiktor Amadeusz III


Wiktor Amadeusz III w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wiktor Amadeusz III, wł. Vittorio Amedeo III di Savoia (ur. 26 czerwca 1726 w Turynie, zm. 16 października 1796 w Moncalieri) – król Sardynii w latach 17731796.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się w Turynie jako syn Karola Emanuela III i jego drugiej żony – Polikseny Krystyny Heskiej z linii Rheinfels-Rotenburg. Odebrał staranne wykształcenie pod opieką biskupa H. Gerdila, odbywając następnie służbę w wojsku, które miało być jego pasją i dumą przez całe życie[1].

Po objęciu panowania przeprowadził liczne zmiany w administracji i wojsku, zlecając jego zreformowanie na wzór armii pruskiej. Otaczał się intelektualistami i zdolnymi ministrami, mającymi istotny wpływ na jego rządy. Tworzył nowe instytucje państwowe i kulturalne; kontynuował rozbudowę portu w Nicei. Jako człowiek bardzo religijny, o poglądach konserwatywnych, był zarazem rzecznikiem postępu, decydując np. o wprowadzeniu nocnego oświetlenia w stołecznym Turynie. Jako władca cieszył się sympatią poddanych ze względu na dobroduszność i hojność.

Po wybuchu rewolucji francuskiej opowiedział się po stronie rojalistów i znalazł się w konflikcie z Republiką, wypowiadając jej wojnę (1792). Po czterech latach, w kwietniu 1796 jego wojska zostały pokonane przez Francuzów generała Bonapartego w trzech kolejnych bitwach pod Montenotte, Millesimo i Mondovì, co ostatecznie zmusiło go do oddania najważniejszych twierdz (Cuneo, Ceva, Alessandrii i Tortony), a także do zezwolenia na swobodny przemarsz przez jego terytorium armii francuskiej zmierzającej do opanowania Italii. Musiał również zrzec się Nicei i całej Sabaudii, występując z antyfrancuskiej koalicji.

W kilka miesięcy potem zmarł wskutek ataku apopleksji w podturyńskiej rezydencji Moncalieri; pochowany został w turyńskiej bazylice La Superga.

Małżeństwo i potomkowie | edytuj kod

Jego żoną była Maria Antonietta Burbon (1729-1785), infantka Hiszpanii, najmłodsza córka króla Filipa V i Elżbiety Farnese. Królewska para miała 12 dzieci:

  1. Karola Emanuela IV (1751-1819) – ożenionego z księżniczką francuską Marią Klotyldą Burbon
  2. Marię Elżbietę Charlottę (1752-1753)
  3. Marię Józefinę Ludwikę (1753-1810) – zamężną z przyszłym królem Francji Ludwikiem XVIII
  4. Amadeusza Aleksandra – księcia Montferratu (1754-1755)
  5. Marię Teresę (1756-1805) – zamężną z przyszłym królem Francji Karolem X
  6. Marię Annę (1757-1824) – zamężną ze swym wujem Benedyktem, księciem Sabaudii i księciem Chablais (1741-1808)
  7. Wiktora Emanuela I (1759-1824)
  8. Marię Krystynę Józefinę (Ferdynandę) (1760-1768) – zmarłą w dzieciństwie
  9. Maurycego Józefa Marię – księcia Montferratu (1762–ok. 1799), zmarłego bezżennie
  10. Marię Karolinę Antoninę (1764-1782) – zamężną z późniejszym królem Saksonii Antonim Klemensem
  11. Karola Feliksa (1765–1831)
  12. Józefa Benedykta (1766-1802) – hrabiego Moriany (do 1796) i Asti (1796-1802)

Ordery | edytuj kod

Najwyższy Order Zwiastowania Najświętszej Marii Panny (Order Annuncjaty) w 1733, a od 1773 Wielki Mistrz[2].

Rodowód | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Carlo Botta: Storia d’Italia dal 1789 al 1814. Torino 1837, s. 105-108.
  2. Federico Bona: I Cavalieri dell'Ordine Supremo del Collare o della Santissima Annunziata (wł.). W: Blasonario subalpino [on-line].
Kontrola autorytatywna (osoba):
Na podstawie artykułu: "Wiktor Amadeusz III" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy