Zbigniew Abrahamowicz


Zbigniew Abrahamowicz w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zbigniew Abrahamowicz (ur. 2 października 1938 w Chodorowie koło Lwowa, zm. 14 sierpnia 1990[a][1][2][3] w Szczecinie) – polski architekt związany ze Szczecinem, twórca projektu Teatru Letniego oraz projektów wielu kościołów, obiektów kultury, oświaty i służby zdrowia, lokali gastronomicznych, założyciel regionalnej szkoły budownictwa domów jednorodzinnych.

Spis treści

Życiorys | edytuj kod

Urodził się niedługo przed wybuchem II wojny światowej w okolicach Lwowa. Po wojnie skończył studia na Wydziale Architektury Politechniki Gdańskiej (1964). Przez 25 lat pracował w Wydziale Architektury Urzędu Miejskiego w Szczecinie[1]. Zajmował się projektowaniem kierunków odbudowy i rozbudowy miasta, z troską o zgodność z przedwojenną koncepcją miasta-ogrodu – z zachowaniem jak największych obszarów zieleni w Śródmieściu i dużych dzielnic willowych, takich jak Pogodno lub Głębokie (od roku 2008 miasto jest promowane jako „Floating Garden” – pływający ogród)[4].

Zaprojektował "Aleję Fontann" - zlokalizowany na pasie między jezdniami i okolony rzędami lip, zespół naprzemiennie położonych fontann, zieleńców i miejsc pod pawilony kawiarniane. Aleja Fontann powstała w Szczecinie w 1974, na odcinku al. Jedności Narodowej (obecnie al. Papieża Jana Pawła II) pomiędzy pl. Lotników, a pl. Grunwaldzkim[5].

W późniejszych latach Zbigniew Abrahamowicz projektował obiekty – w tym kościoły – o nowoczesnej architekturze, wkomponowane w otoczenie o stylu historycznym. Charakterystycznym przykładem jest kościół Parafii Świętego Krzyża przy ul. Wieniawskiego[1][6]. Jest to pierwszy z nowych kościołów wybudowanych w powojennym Szczecinie. Żelbetowa konstrukcja o nowatorskiej formie została wkomponowana w tło poniemieckiej dzielnicy willowej[6]. Historyk sztuki, dr Maria Łopuch, uczestnicząca w plebiscycie Stowarzyszenia Architektów Polskich i Gazety Wyborczej „Skarby Szczecińskiej Architektury”, zaproponowała uznanie tego kościoła za jeden z takich skarbów pisząc, że jest to najbardziej monumentalna budowla projektu Zbigniewa Abrahamowicza w Szczecinie i świetne połączenie nowej i zabytkowej architektury[7].

Na harmonię innej budowli projektu Zbigniewa Abrahamowicza z otoczeniem przyrodniczym – Parkiem Kasprowicza – zwróciła uwagę inna uczestniczka plebiscytu, Helena Freino, urbanistka z Zakładu Urbanistyki, Planowania Regionalnego i Zarządzania ZUT. Za jeden ze „Skarbów Szczecińskiej Architektury” zaproponowała uznać Teatr Letni[b][8][9].

Zbigniew Abrahamowicz stworzył też regionalną szkołę budowy domów jednorodzinnych. Był doradcą wielu młodych projektantów, kształtujących nowy estetyczny ład miasta[1].

Projekty (wybór)[1] | edytuj kod

Teatr Letni w Szczecinie w roku 2005Aleja Jana Pawła II („Aleja Fontann”) w roku 2008Monument na dawnym cmentarzu żydowskim (ul. Jacka Soplicy)Kościół Św. Krzyża w SzczecinieKościół św. Brata Alberta w SzczecinieKościół Najświętszego Zbawiciela w Rewalu

Uwagi | edytuj kod

  1. Datę zgonu podano według internetowej wyszukiwarki miejsca pochówku w Szczecinie. W Encyklopedii Szczecina (wyd. 1999) zamieszczono datę 14 lipca 1990).
  2. Wymienione obiekty, zaprojektowane przez Zbigniewa Abrahamowicza i zamieszczone na listach propozycji Marii Łopuch i Heleny Freino, nie znalazły się wśród zwycięzców plebiscytu. Zwycięzcami plebiscytu „Skarby Architektury Szczecina” (w sześciu kategoriach) zostały: zabytkowy budynek Wydziału Elektrycznego ZUT, nowy gmach Książnicy Pomorskiej, przedwojenne osiedle mieszkaniowe „Cegłówka” (ul. Stołczyńska, osiedle pracowników Papierni Skolwin, nowe osiedle przy ul. Dziennikarskiej i Koszarowej w Dąbiu, Las Arkoński (kategoria Przedwojenne otwarte przestrzenie publiczne) i część Parku Kasprowicza z Pomnikiem Czynu Polaków (kategoria Powojenne otwarte przestrzenie publiczne)

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e Abrahamowicz Zbigniew. W: Praca zbiorowa, red. Tadeusz Białecki: Encyklopedia Szczecina. T. 1. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, Instytut Historii, Zakład Historii Pomorza Zachodniego, 1999, s. 21. ISBN 83-7241-089-5. (pol.)Sprawdź autora:1.
  2. leśniaczek: Abrahamowicz Zbigniew (pol.). W: Biogram [on-line]. www.polskaniezwykla.pl. [dostęp 2013-01-09].
  3. Abrahamowicz Zbigniew (pol.). W: Wyszukiwarka miejsca pochówku w Szczecinie [on-line]. cmentarze.szczecin.pl. [dostęp 2013-01-09].
  4. Elżbieta Czekiel-Świtalska: Rola zieleni na przykładzie centrum Szczecina (pol.). W: Przestrzeń i FORMA'13 [on-line]. www.pif.zut.edu.pl. [dostęp 2013-01-09].
  5. Aleja Fontann na Jana Pawła II (pol.). W: zdjęcie [on-line]. Fotopolskawiadomosci.gazeta.pl. [dostęp 2017-01-16].
  6. a b c Kościół Św. Krzyza przy ul. Wieniawskiego (pol.). W: Powojenne budynki użyteczności publicznej [on-line]. szczecin.gazeta.pl, 2011-10-25. [dostęp 2013-01-09].
  7. Maria Łopuch: Kościół św. Krzyża przy ul. Wieniawskiego, 1971–1981, arch. Zbigniew Abrahamowicz (pol.). W: Plebiscyt Skarby Architektury Szczecina [on-line]. szczecin.gazeta.pl. [dostęp 2013-01-09].
  8. Helena Freino: Teatr Letni im. Heleny Majdaniec – park Kasprowicza (proj. Zbigniew Abrahamowicz) (pol.). W: Plebiscyt Skarby Architektury Szczecina [on-line]. szczecin.gazeta.pl. [dostęp 2013-01-09].
  9. Wojciech Jachim: Wybraliśmy nowe Skarby Architektury Szczecina (pol.). W: Gazeta.pl > Szczecin > Wiadomości [on-line]. szczecin.gazeta.pl, 2011-10-31. [dostęp 2013-01-10].
  10. tees: Amfiteatr – Teatr Letni im. Heleny Majdaniec w Parku Kasprowicza, proj. Zbigniew Abrahamowicz, 1975 (pol.). W: Architektura w Szczecinie. TOP 10 najciekawszych budowli „małego Paryża” [on-line]. bryla.gazetadom.pl, 2012-09-27. [dostęp 2013-01-10].
  11. Kościół Najświętszego Zbawiciela w Rewalu (pol.). www.polskaniezwykla.pl. [dostęp 2013-01-10].
  12. K. Bielawski: Szczecin. Cmentarz żydowski w Szczecinie przy ul. Ojca Beyzyma (pol.). kirkuty.xip.pl. [dostęp 2013-01-10].
  13. Kliniska. Trasa E-14. Karczma „U Anny” (pol.). W: WPUT Pomerania [on-line]. fotopolska.eu, 2012-09-26. [dostęp 2013-01-10].
  14. TomaszT. Sachanowicz TomaszT., Twórczość Zbigniewa Abrahamowicza na tle architektury Szczecina lat 1945-1989, „Studia z architektury nowoczesnej / Studies on the Modern Architecture”, 6, 2018, s. 237–253, DOI10.11588/.2018.6.61598 [dostęp 2019-07-28]  (pol.).
Na podstawie artykułu: "Zbigniew Abrahamowicz" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy